Kaliteli Kıyafet Nasıl Anlaşılır? Kumaş, Dikiş, Etiket ve Prova

Kaliteyi tek bir işaret göstermez

Fiyat, marka veya "%100 pamuk" yazısı tek başına kaliteyi garanti etmez. Bir giysinin ne kadar rahat edeceği ve kaç sezon dayanacağı; lif, iplik, kumaş yapısı, kesim, dikiş ve bakımın birlikte sonucudur. Aşağıdaki kontroller mağazada birkaç dakikada, online alışverişte ise ürün geldiğinde yapılabilir. Kaynağa dayanan bilgilerle editoryal ipuçlarını ayrı ayrı belirttik.

1. İçerik etiketi: ne aldığınızı bilin

Türkiye'de tekstil ürünlerinin lif içeriği, 2015 tarihli etiketleme yönetmeliğine göre Türkçe de yazılmalı ve lifler kütlece büyükten küçüğe sıralanmalıdır. İlk sıradaki lif giysinin genel davranışını belirler. Etiket okumayı içerik etiketi nasıl okunur sayfasında ayrıntılı anlattık.

• Lif, kullanım amacına uygun mu? Yazlık gömlekte nem emici lif, iş pantolonunda dayanıklı ve az kırışan bir yapı aranabilir.
• Elastan var mı? Varsa esneme ve toparlanma beklenir, bakımda klorlu ağartıcı ve yüksek ısıdan kaçınılır.
• Astar beyan edilmiş mi? Ana astarın içeriği her zaman ayrıca yazılır.

2. Bakım etiketi: giysiyi nasıl koruyacaksınız?

Bakım etiketi, giysinin günlük hayatınıza uyup uymayacağını da gösterir. Sık giyeceğiniz bir ürün yalnız kuru temizleme istiyorsa bakım maliyeti ve zahmeti artar. Sembollerin anlamı için bakım etiketi sembolleri sayfasına bakın.

3. Kumaş: sıklık, gramaj ve yüzey

Gramaj nedir?

Gramaj, kumaşın birim alan kütlesidir ve genellikle g/m² ile ifade edilir; dokuma kumaşlar için ölçüm yöntemi ISO 3801 standardında tanımlanır. Aynı lif ve yapıdaki iki kumaştan gramajı yüksek olan daha kalın ve dolgundur. Ancak "iyi tişört şu gramajdan başlar" gibi genel eşikleri doğrulayan güvenilir bir kaynak bulamadık; ince bir yazlık kumaşın düşük gramajlı olması bir kusur değildir. Gramaj bilgisi genellikle yalnız bazı ürün sayfalarında verilir.

Mağazada yapılabilecek kumaş kontrolleri (editoryal ipuçları)

Kaynaklı bilgiler bu kontrolleri destekler: örme kumaşlar dokumadan, gevşek örgüler sık örgüden daha çok boncuklanır; uzun lif, yüksek büküm ve sık yapı boncuklanmayı azaltır. Penye (taranmış) pamuk ipliğinde kısa lifler ayıklandığı için iplik daha düzgün ve güçlüdür; bkz. penye. Streç kumaşlarda ise asıl sorun geri dönüştür: çok esnek dar ürünler birkaç saatlik giyimde bollaşabilir.

4. Dikiş ve işçilik

Dikiş türleri ISO 4915 standardında sınıflandırılır. Giysilerde en sık karşılaşılanlar 300 sınıfı (düz makine dikişi, kilitli dikiş), 400 sınıfı (çok iplikli zincir dikiş), 500 sınıfı (kenar bitiren overlok) ve 600 sınıfıdır (tişört etek ucu ve kol ağzındaki reçme gibi kaplama dikişleri). Standart bir kalite şartnamesi değil, bir tanımlama rehberidir; yani hangi dikişin "daha iyi" olduğunu söylemez, ama bu adları bilmek ürünü incelerken işe yarar.

Dikişte nelere bakılır? (editoryal kontrol listesi)

1. 1
   Dikiş çizgisi düz mü, ilmek aralıkları düzenli mi? Atlanmış veya gevşek ilmek olmamalı.
2. 2
   Dikiş kumaşı büzüyor veya dalgalandırıyor mu? Düz durmalı.
3. 3
   Giysiyi ters çevirin: kesik kenarlar overlokla veya kapalı dikişle bitirilmiş mi, iplik uçları temizlenmiş mi?
4. 4
   Dikiş payı yeterli mi? Çok dar pay, gerildiğinde sökülmeye daha açıktır.
5. 5
   Dikiş yerini hafifçe gerin: iki kumaş arasında boşluk açılıyor veya iplik görünüyorsa zorlanmaya dayanıksız olabilir.
6. 6
   Düğmeler sağlam dikilmiş mi, iliklerin kenarı temiz mi? Fermuar düz ve rahat kayıyor mu?

5. Prova: kalitenin son testi

Etiket ve dikiş ne kadar iyi olursa olsun, giysi bedeninize ve hareketinize uymuyorsa kısa sürede zorlanır. Önce ölçü alma rehberine göre ölçünüzü alıp markanın tablosuyla karşılaştırın; sonra provada şu hareketleri deneyin (editoryal ipuçları):

• Oturun ve kalkın: Pantolon ve etekte bel batıyor mu, oturakta ve dizde gerginlik var mı?
• Kollarınızı kaldırın ve öne uzatın: Sırtta ve omuzda çekme, kol altında sıkışma var mı?
• Düğme aralarına bakın: Gömlekte göğüs ve göbek hizasında düğmeler arasında açılma oluyorsa bir beden büyük veya farklı kalıp deneyin.
• Yürüyün: İç bacakta kumaş birbirine sürtünüyor mu? Sürekli sürtünme hem cildi hem kumaşı yıpratır.
• Aynada arkanıza bakın: Etek ucu ve ceket boyu önde ve arkada eşit mi?

Gömlek ve pantolon provası için kadın gömlek, erkek gömlek ve erkek pantolon rehberleri ayrıntılı kontrol noktaları içerir.

6. Satın aldıktan sonra: ömrü bakım belirler

Kaliteli bir giysi bile yanlış bakımla çabuk yıpranır. Ters çevirerek yıkamak, etiketteki sıcaklığı aşmamak ve gereksiz tambur kurutmadan kaçınmak ömrü uzatır. Lif bazında öneriler için yıkama ve kurutma rehberi, karışımların davranışı için kumaş karışımları sayfasına bakın.